Uncategorized

Een nieuwe partij komt op voor het lege achterland van Spanje

Antonio Palomar weet wat het betekent om afgelegen te wonen. Als chauffeur in de enige ambulance van de provincie Soria kent hij de afstanden en de staat van de wegen. Vanaf het moment van de melding tot het ziekenhuis kan zo anderhalf uur tot zelfs twee uur duren: eerst moet de ambulance bij het dorp komen, vervolgens naar een van de weinige ziekenhuizen in de stad. De 43-jarige Palomar heeft hierover legio anekdotes, die allemaal neerkomen op: hoe langer de rit naar een ziekenhuis, hoe kleiner de overlevingskans.

Voor de timide Palomar – leren jasje, grijze haren en ogen die vriendelijk glinsteren boven zijn mondkapje – waren de beloftes van politici in de afgelopen decennia dan ook geen abstract verhaal. Hij hoorde de twee grote partijen van Spanje, het conservatieve PP en het sociaal-democratische PSOE, vertellen dat de infrastructuur verbeterd zou worden. Al jaren staat een nieuw ziekenhuis op de planning voor Soria, voor bestralingsbehandelingen van kankerpatiënten. Maar de eerste steen is nog altijd niet gelegd. Intussen ziet Palomar een volgende generatie jongeren naar steden als Madrid en Barcelona trekken, vanwege gebrek aan toekomstperspectief. Voor veel inwoners van Soria voelt het als een natuurfenomeen waaraan niets te veranderen is, zoals de rivieren in de droge zomers afslanken in deze woestijnachtige hoogvlakte.

Lees verder via Trouw

Onverwachte zege geeft linkse premier Costa ruim baan in Portugal

De kiezer straft af. Als er één les is die de kleinere linkse partijen van Portugal meenemen van deze verkiezingen, is dat het wel. Het is de Portugezen duidelijk slecht bevallen dat deze partijen midden in de onzekerheid van de pandemie hun steun introkken voor de begroting van komend jaar, waardoor de minderheidsregering van de Socialistische Partij (PS) ten val kwam en er zondag vervroegde verkiezingen plaatsvonden.

De uitkomst daarvan zegt alles: zes zetels verlies voor de communisten en veertien zetels verlies voor het radicaal linkse Bloco de Esquerda. Terwijl de PS van huidig premier António Costa juist een onverwachte winst opstreek – van stad tot platteland, in praktisch elk kiesdistrict van Portugal. Met 117 zetels heeft de PS nu de absolute meerderheid in het 230 zetels tellende parlement, wat betekent dat Costa de gedoogpartijen die hem de afgelopen jaren aan een meerderheid moesten helpen, achter zich kan laten. Maar, zo maakte hij gelijk al duidelijk, de dialoog blijft open. “In een democratie regeert niemand alleen.”

Lees verder bij Trouw

Ook in vaccinatiebereid Portugal rijzen de eerste twijfels

Wie met de metro naar de vaccinatiesite komt, reist gratis. Zo staat onderweg te lezen. Zodra je eenmaal bij halte Moscavide het station uitloopt, hangen links en rechts grote banners met pijlen die iedereen tussen de moderne kantoorpanden door naar het vaccinatiecentrum moeten leiden. In het gebouw, een evenementenhal waar nu tot 9000 mensen per dag geprikt kunnen worden, leiden brandweermannen de bezoekers naar rijen plastic stoelen. Van daar gaat het naar de inschrijving, de prikkamers, en na een half uurtje wachten op een eventuele allergische reactie door naar de uitgang.

Dit is het kloppende hart van de boostercampagne in Lissabon, in het Zuid-Europese land dat inmiddels wereldwijd bekend is vanwege de hoge vaccinatiegraad: vrijwel alle volwassenen in het land van tien miljoen inwoners haalden de dubbele prik, en intussen gaat het ook snel met de booster.

Lees verder bij Trouw

‘Geen vlees op het bord is onbespreekbaar’

“Dit moeten jullie proberen, je weet niet wat je proeft”, zegt de 34-jarige Javier Fuster terwijl hij rauwe zalm uit de koelkast van zijn restaurant pakt. In een paar minuten heeft hij er met broodjes, zongedroogde tomaten en cashewpasta een focaccia zalm van gemaakt. De zoutige vissmaak is precies zoals je zou verwachten, alleen is dit een vegazalm, gemaakt van een mix van plantaardige ingrediënten.

We zijn bij Hakuna Matata Veggie, een van de weinige vegarestaurants in Madrid. Vier jaar geleden openden Fuster en zijn vriendin hun restaurant, vooral om voor zichzelf werk te creëren. “We waren al veel langer veganisten en het voelde tegenstrijdig om thuis tofu te eten en daarna, als kok, vlees te snijden. Werk vinden bij een vegarestaurant leek echter onmogelijk in vleesminnend Spanje.”

Lees verder bij Trouw

Van long covid herstellen aan de Spaanse costa (maar of het helpt?)

Het is even slingeren over de bergwand omhoog vanaf kustplaats Benidorm, soms langs een steile afgrond, maar eenmaal boven word je beloond met een fenomenaal uitzicht tot aan zee. De gebouwen van Marnes Health Clinic hebben witte muren, afgewerkt met bakstenen randen. Aan het zwembad liggen mensen te ontspannen, een jongen staart schijnbaar in gedachten voor zich uit. In de foyer hangen rustgevende foto’s van bospaden.

We zijn hier bij de kliniek van de Vlaamse arts Peter Aelbrecht, die in 2019 Marnes Health Clinic in Spanje opende met als doel mensen met burn-out en depressie te helpen. Erkend door de Nederlandse ggz als ­kliniek – en daardoor vergoed vanuit de ­basisverzekering voor bijvoorbeeld de ­behandeling van depressie – heeft Marnes sinds kort een nieuw behandelprogramma: long covid, de chronische klachten die ­sommige mensen ervaren na een corona-­infectie.

Lees verder bij Trouw

Spanje is grotendeels in lockdown, maar in Madrid komen duizenden mensen bijeen voor oud en nieuw

Op de bar staat een varkenspoot Ibericoham, over de luidsprekers klinkt flamencomuziek van gitaar en zang. De 55-jarige Juan Serrano is bezig de tafels af te nemen en klaar te zetten van zijn bar Matador, er hangt een geur van desinfectiemiddel. Het is pas rond het middaguur en er zit alleen één man met zijn hond aan de bar een biertje te drinken.

Het is stilte voor de storm: op oudejaarsavond zal het druk zijn in deze kleine bruine kroeg in het centrum van de stad, zo verzekert Serrano. “Toeristen uit het buitenland, gasten van buiten de stad. Ik wil iedereen bedienen en een fijne avond bezorgen,” zegt de bareigenaar. Matador zit in een straatje vlakbij de Puerta del Sol, het centrale plein van Madrid waar om twaalf uur duizenden mensen bijeenkomen om tijdens het luiden van de klok twaalf druiven te eten – de zogeheten campanadas, de traditionele aftrap van het nieuwe jaar in Spanje.

Lees verder bij Trouw

De man die God een kathedraal beloofde

Het was de tuberculose waardoor Justo Gallego op het idee kwam een kathedraal te bouwen. Hoestend en zwetend had hij in bed gelegen, ver verwijderd van het klooster waar hij acht jaar daarvoor was toegetreden als jonge novice van 27 jaar. In zijn ijldromen zag hij de dood in de ogen en beloofde God: mocht hij genezen, dan zou hij eigenhandig een kathedraal bouwen als dank.

Hoe krankzinnig het idee zijn naasten ook leek, Gallego legde, toen hij inderdaad van de tuberculose was hersteld, in 1961 de eerste steen, op een stuk land in het dorpje Mejorada del Campo ten oosten van Madrid. Zonder enig plan, met slechts basisvaardigheden in het metselen en bouwen, begon hij aan de beloofde kathedraal.

Lees verder bij Trouw

Langzaam sterft de grootste binnenzee van Europa

Rocío Garcia heeft een schepje meegenomen. Wanneer zij met haar laarzen in de modder stapt, zakt ze een stuk erin weg. Nog voor ze met haar schepje in de modder heeft gewoeld, stijgt er al een geur van verrotting op. “Dit is wat ik bedoel”, zegt de 35-jarige wetenschapper, de geur diep opsnuivend. Ze wijst op slierten dode waterplanten langs het water. “Verderop aan de boulevard hebben ze dit weggeschept, maar als ze niets doen ziet het er daar binnen een paar maanden ook weer zo uit.”

Ze kijkt uit over het water van de lagune. Het is spiegelglad op deze warme novembermiddag, aan de horizon is de dunne strip met hotels en appartementengebouwen zichtbaar die deze zoutwaterlagune – de grootste van Europa – scheidt van de Middellandse Zee. “Als kind ging ik veel met een bootje eropuit, op het water”, vertelt Garcia, terwijl ze uit de zuigende modder stapt. Ze wijst naar een eenzame witte flamingo die met één poot in het water staat, en schudt haar hoofd. “Het was hier vol vis en vogels, vol leven. Nu is het dood, het meer.”

Lees verder bij Trouw

De taalstrijd in de Spaanse regio’s gaat over meer dan alleen woorden

Het is een luchtig filmpje, waarin een studentikoze jongen met bril en stoppelbaardje over een universiteitscampus in Barcelona loopt. Hij komt bij giechelende meisjes aan picknicktafels zitten, interviewt een opgezette giraffe en vraagt iedereen, in het Catalaans, naar het gebruik van het Catalaans. Sommige studenten zeggen dat docenten vaak overschakelen op het Castiliaans, het standaard-Spaans, anderen dat er vanwege Erasmusstudenten veel Engels wordt gesproken.

Ondanks de luchtige insteek, is dit het startschot van een uiterst serieuze campagne: La universitat, en Català (de universiteit, in het Catalaans), opgezet door organisaties die het gebruik van Catalaans als regiotaal stimuleren, verenigd in het Plataforma per la Llengua. De campagne loopt op universiteiten in Catalonië, in de regio Valencia en op de Balearen, dat is de eilandengroep Ibiza, Mallorca en Menorca. Op al die plekken is de regiotaal een vorm van Catalaans.

Onderdeel van de campagne is een omstreden klachtenformulier. Studenten kunnen dat invullen als een docent tijdens een college dat in het Catalaans wordt gegeven even overstapt op een andere taal, als hij een vraag beantwoordt. Of als een hoogleraar op dag één besluit toch Spaans te gebruiken, omdat niet iedereen Catalaans begrijpt. Misschien gaat het om een ‘taalkundige kwetsbaarheid’, heet het in de campagne.

Lees verder bij Trouw

Kindvrije hotels: de toekomst of discriminatie?

In het centrum van de voormalige industriestad Bilbao, op enkele straten van het beroemde Guggenheim-museum, is restaurant Balicana te vinden. In de entree ontvangt de 57-jarige Rocío Escolano met haar blonde steile haren de gasten, die zij naar de ruime dubbele trap in het midden van de horecagelegenheid leidt.

Daar beneden zitten al wat mensen te eten, het wordt lunchtijd: links twee mannen in pak die duidelijk rechtstreeks van kantoor komen, rechts twee jonge vrouwen van rond de dertig. Ze eten een salade met reepjes rundvlees en een mals stuk tonijn van de grill.

Kortom: op het eerste oog is dit vooral een goed restaurant, in een stad in Baskenland die bekendstaat om de gastronomische cultuur. Maar wat Balicana uitzonderlijk maakt: kinderen zijn hier niet welkom. Op de website krijgen bezoekers bij reservering direct al een melding hierover: ‘Let op, wij herinneren u eraan dat reserveren alleen mogelijk is voor meerderjarigen.’ Wie die melding mist, ziet het nog eens duidelijk staan bij de entree waar Escolano mensen welkom heet: sólo adultos, ofwel, alleen volwassen.

Lees verder bij Trouw